دانلود پایان نامه

رفتارهاي گله اي كه از آن به رفتارهاي توده وار تعبير مي شود، چگونگي اتخاذ تصميمات سرمايه گذاري از ميان گزينه هاي مختلف توسط سرمايه گذاران را تا حدودي توجيه
مي كند. رفتار توده وار حاكي از تمايل انسان به رفتار كردن شبيه ديگران است. به بيان ديگر رفتار توده وار به رفتار مجموعه اي از افراد گفته مي شود كه بدون هماهنگي با يكديگر، رفتاري شبيه به هم از خود نشان مي دهند. مطالعه رفتار گروهي، در پديده هايي از جمله حباب بازار سهام، سقوط بازار سهام، آشوب هاي خياباني، آزار اقليت ها، تظاهرات سياسي و يا هواخواهي هاي مذهبي يا سياسي صورت گرفته است. تجمع افراد و ايجاد جو، باعث تشديد حالت هاي شادي يا غم مي شود كه يك اثر ذهني رواني است، در اين تجمعات، افراد رفتاري شبيه جمعيت انجام مي دهند، بدون آن كه در مورد آن تفكر خاصي داشته باشند (تهييج اجتماعي) (قاضی زاده و همکاران، 1390، ص 145).
برخي از اين حالت ها ملايم اند و برخي با تشنج زياد مثل حركات سياسي و خياباني. روانشناسان اين حالت را غلبه احساسات بر تعقل در تصميم گيري براي انجام رفتاري خاص مي دانند. در بازار اوراق بهادار، گروه سرمايه گذاران و مديران صندوق هاي سرمايه گذاري، نيز مي توانند به عنوان توده اي به تصوير كشيده شوند كه بدون داشتن اطلاعات كافي، مبادرت به انجام اقدامات مخاطره آميز مشابه آنها جهت كسب منفعت مي نمايند و با اولين نشانه هاي بحران به سرعت به سمت پناهگاه هاي امن هجوم مي برند. اين امر عمدتاً ناشي از نبود تحليل هاي كارشناسانه مناسب، نبود يا كمبود شفافيت اطلاعاتي و معاملاتي، نبود تقارن اطلاعاتي، نبود قوانين و مقررات كافي، نبود الزامات افشاي اطلاعات و جلب اطمينان سرمايه گذاران از اين رهگذر، و نهايتاً عدم كارآيي بازار سرمايه مي باشد. اگر بازار دقيقاً كارا باشد رفتار توده وار وجود ندارد، در حقيقت وجود رفتار توده وار به ناكارامدي بازار منجر مي شود. با اين حال حتي در بازارهاي مالي پيشرفته، نشان از توده واري در رفتار ديده مي شود كه پارادايم فرضيه بازار كارا را در كنار ساير عوامل با تشكيك همراه كرده است (سعیدی و فرهانیان، 1390‌، ص501).
هنگام بررسي رفتار سرمايه گذاران بايد به مسأله نوظهور بودن بازارها نيز توجه شود. طبق تحقيقات رفتار توده وار در بازارهاي نوظهور انجام گرفته توسط (چانگ و همكاران،2000) نمايان تر است. در بازارهاي نوظهور كميابي اطلاعات و به موقع و دقيق نبودن اطلاعات در مورد يك شركت خاص و همچنين اثرگذاري عوامل سياسي و اقتصادي كلان بر بازارهاي مالي سبب تمركز سرمايه گذاران بر رفتار ساير سرمايه گذاران و پيروي از آنها و در نتيجه شكل گيري رفتار توده وار در اين بازارها مي گردد (همان منبع).
اگر چنانچه اكثر سرمايه گذاران اقدام به خريد سهام پرطرفدار نمايند اين امر مي تواند تنها ناشي از ورود اطلاعات مرتبطي باشدكه به طور مستقل منجر به واكنش سرمايه گذاران شده است. در عوض منطق
رفتار توده وار كه مورد بررسي قرار مي گيرد عبارت است از آنكه فردي قادر است تصميم گيري اشتباهي را به طور سيستماتيك به كليه افراد منتقل نمايد (دونو و همکاران)105 .
اگر جوامع بشري را به دقت مدنظر قرار دهيم و رفتارهاي افراد آن را تحليل كنيم درمي يابيم، افرادي كه با يكديگر ارتباط متقابل دارند و تحت يك نظام يا سيستم زندگي مي كنند معمولاً مشابه هم، فكر و رفتار مي نمايند (خاکساری، 1390، ص 26).
يكي از دلايلي كه رفتارها و قضاوت هاي افراد يك جامعه، مشابه يكديگر است اينست كه همه آنها در معرض اطلاعات يكسان ومشابه قرار مي گيرند و ديگر تاثير اجتماعي است كه نقش بزرگي در جهت دهي به قضاوت هاي افراد بازي مي كند. زماني كه افراد با قضاوت يكسان يك گروه بزرگ از هم نوعان خود مواجه مي شوند گرايش پيدا مي كنند كه پاسخ متفاوت آنها احتمالاً نادرست است. اين افراد به سادگي فكر مي كنند كه همه افراد نمي توانند اشتباه كنند بنابراين نظر خود را تغيير می دهند و با آنها هماهنگ مي شوند. ما در زندگي مي آموزيم كه هرگاه گروه بزرگي از افراد به مسأله اي پاسخ يكسان داد حق با آنهاست و بايد نظر آنها را پذيرفت. افراد معمولاً تحت تأثير محيط اطرافشان هستند و اكثر آنها سعي مي كنند كه خودشان را با محيط تطبيق دهند. (همان منبع، ص 26)
مد106يك شكل خفيف رفتار مبتني بر نظر اكثريت است در حالي كه يك مثال از شكل قوي آن موجي است كه باعث ايجاد حباب107 خطرناك در بورس اوراق بهادار مي شود (همان منبع، ص27).
رفتار توده وار عمومي ترين پديده شناخته شده در بازارهاي مالي در چارچوب و حيطه روانشناسي است، اين پديده مي تواند باعث رفتارهاي غيرمنطقي از طرف سرمايه گذاران شود .ممكن است تعدادي از سرمايه گذاران با تجزيه و تحليل اساسي108 فكر كنند يا به اين نتيجه برسند كه يك ارز يا سهام خاص درست قيمت گذاري نشده است اما با وجود اين از قرار گرفتن در مقابل نظر اكثريت خودداري مي كنند (اكثريت بازيگران سهام، نظري متفاوت داشته باشند). حتي افراد كاملاً منطقي هم مي توانند دچار اين پديده شوند. در واقع اين افراد داوطلبانه و به منظور استفاده از نوسانات بازار مالي اقدام به اين كارمي كنند. متغير ديگري كه در شكل گيري رفتار توده وار بسيار مهم است سينه به سينه نقل شدن109 است. افراد عموماً به دوستان و همكاران خود بيشتر از رسانه ها اعتماد دارند. رسانه هاي متعارف مثل راديو و تلويزيون و روزنامه ها قابليت خاصي براي گسترش اطلاعات، عقايد و ايد
ه ها دارند اما تاكنون توانايي آنها براي ايجاد عمل در بازارهاي مالي موفقيت آميز نبوده است. در بسياري از مواقع صحبت با دوستان و همكاران مؤثرترين كانال ارتباطي براي اخذ اطلاعات و انجام سرمايه گذاري است. بنابراين خبرخريد يك سهام خوب ممكن است به سرعت گسترش يابد (سعیدی و فرهانیان، 1390).
2-2-9-1- رفتار توده وار در بازارهاي مالي
رفتار توده اي حاكي از تمايل انسان به رفتاركردن شبيه ديگران است. وقتي توده جامعه كار خاصي انجام مي دهند يا عكس العمل خاصي از خود بروز مي دهند، از نظر ذهني براي افراد خيلي سخت است كه رفتاري متفاوت از بقيه داشته باشند. به بيان ديگر رفتار توده اي به رفتار مجموعه اي از افراد گفته مي شود كه بدون هماهنگي با يكديگر، رفتاري شبيه به هم از خود نشان مي دهند. تحقيقات نشان داده است بسياري از
سرمايه گذاران كه به كار خريد و فروش سهام مبادرت مي ورزند، از اطلاعات رد و بدل شده و ارتباطات موجود بين سرمايه گذاران استفاده مي كنند. دلايل بسياري وجود دارد كه سرمايه گذاراني كه به دنبال حداكثر كردن سود يا مطلوبيت خود هستند، پس از مشاهده ديگران تحت تاثير قرار مي گيرند. مثلاً سايرين ممكن است اطلاعاتي راجع به بازده سرمايه گذاري داشته باشند كه عملكردشان حاوي اين اطلاعات است. يا در مورد مديران مالي كه براي ديگران سرمايه گذاري مي كنند، انگيره هايي كه از نحوه نظام پاداش دهي و يا استخدام كارمندان به وجود مي آيد، رفتاري تقليدي را به دنبال داشته باشد. دليل ديگر مي تواند تمايل ذاتي افراد براي همراهي با جمع باشد (سعیدی و فرهانیان ، 1390، ص510).
به طور كلي مي توان انتظار بروز رفتار توده وار در بازارهاي مالي را براي سه گروه اصلي فعالان بازار در نظر گرفت: 1- سرمايه گذاران انفرادي؛ 2- مديران سرمايه گذاري؛ 3- نهادهاي بزرگ سرمايه گذاري (پورزمانی، 1391، ص 149).
توده واری ممکن است عامدانه و یا ناآگاهانه باشد. در حالت عامدانه افراد با قصد، شبیه دیگران عمل می کنند و با همان شدت نیز حرکت معکوس از خود بروز می دهند. در حالت ناآگاهانه به علت مواجه شدن با شرایط یکسان،‌ گروهی از سرمایه گذاران شبیه هم عمل می کنند. توده واری عامدانه خود به دو صورت عقلایی (‌بر اساس منافع) و غیر عقلایی بررسی می شود که در هر حالت به بروز مشکلات در بازار سرمایه می انجامد. در کل طبقه بندی موجود برای رفتار توده وار به شرح شکل 2-3 می باشد (سعیدی و فرهانیان، 1390، ص510).

شکل 2-3 : طبقه بندی رفتار توده وار (سعیدی و فرهانیان، 1390، ص 510)
2-2-9-2- طبقه بندي رفتارهاي توده ای
رفتارهاي توده اي را به دو دسته عقلایي و غير عقلایي يا شبه عقلاني مي توان تقسيم كرد. ديدگاه غيرعقلایي بر جنبه روانشناسي سرمايه گذاران متمركز مي شود. اعتقاد اين ديدگاه بر اين است كه مديران بدون مدنظر قرار دادن تجزيه و تحليل هاي عقلايي، صرفا به تقليد كوركورانه از يكديگر روي مي آورند، در نتيجه سرمايه گذاران عاقل تر قادر به كسب سود بيشتري از اين رفتار هستند. در مقابل توده واري عقلايي، بر تصميمات بهينه اي تمركز دارد كه در اثر اختلالات اطلاعاتي يا موضوعات انگيزشي تخريب مي شوند و ديدگاه عقلایي خارجي بر اثرات خارجي، برتصميم گيري بهينه متاثر از مشكلات بر سر راه اطلاعات و اعمال انگيزشي متمركز مي شود (دونو و ويچ110، 1996).
علل اصلی توده واری عقلایی (‌بر اساس منافع) عبارتند از: دغدغه شهرت، سیستم جبران خدمات و استفاده از تکنیک های یکسان و علل اصلی توده واری غیر عقلایی شامل: نبود شفافیت اطلاعاتی، ‌توسعه نیافتگی نهادهای تخصصی و الگوی فرهنگی جامعه و کم عمق بودن بازار سهام. (سعیدی و فرهانیان، 1390، ص511)
طبقه بندی رفتار توده واری عقلایی و توده واری غیر عقلایی به شرح شکل 2-4 می باشد:

شکل 2-4 : توده واری عقلایی (‌بر اساس منافع ) و غیر عقلایی (سعیدی و فرهانیان، 1390، ص 512)

الف – رفتارهاي توده اي مبتني بر اطلاعات و آبشارها :
كلي ترين تعبير و تفسيري كه هم اكنون بتوان از رفتار توده وار ارائه نمود، شايد زنجيره هاي اطلاعاتي باشند، كه توسط بيچاندني و همكاران (1992) و ولچ‌111(1992) معرفي گرديد. زنجيره هاي اطلاعاتي حاكي از آن است كه افراد حاضر در آخرين حلقه هاي يك زنجيره اطلاعاتي، اطلاعات خود را از اقدامات افراد حلقه هاي پيشين خود بدست مي آورند و به دلخواه تصميم به ناديده گرفتن اطلاعات خود و تبعيت از اقدامات ديگران مي گيرند. الگوي اصلي زنجيره واري اطلاعاتي زماني كاربرد دارد كه، اعمال و اقدامات ديگران به جاي اينكه اطلاعات خصوصي براي خود آنها باشد، قابل مشاهده براي عموم باشند. اعتقاد بر اين است كه مديران با مشاهده تصميمات مديران قبلي، به اطلاعاتي در خصوص اين نكته دست مي يابند كه چه موقع بايد اطلاعات خصوصي خود را، بطور كاملاً عقلایي ناديده بگيرند (خاکساری، 1390، ص 29).

ب – رفتارهاي توده اي مبتني بر شهرت :
شارفشتين واشتين112 (1990)، ترومن113 (1994)، زوبيل114 (1995)، پرندرگاست و استول115 (1996) و گراهام116 (1995) نظريه ديگري را در مورد توده واري بر مبناي نگراني در خصوص حسن شهرت براي مديران صندوق و تحليل گران، بيان كردند. نگراني براي شغل و حسن شهرت معمولاً در نتيجه عدم اطمينان در خصوص توانايي يا مهارت يك مدير خاص رخ مي دهد. عقيده اصلي در اين مورد توسط شارفشتين و اشتين بيان شد كه، اگر يك مدير سرمايه گذاري يا مشتري او در مورد توانايي او براي انتخاب بهترين سهم دچا
ر
عدم اطمينان هستند، پيروي او از ساير متخصصان سرمايه گذاري، عدم اطمينان در مورد توانايي اش جهت اداره پرتفوي را در هاله اي از ابهام نگه خواهد داشت. بنابراين اگر ساير متخصصان سرمايه گذاري در وضعيت مشابهي باشند، توده تشكيل خواهد شد (بيچانداني و شرما، 2001).
بنابراين، شكل گيري رفتار توده عقلایي مي تواند ناشي از موضوعات مرتبط با مسئله مالك – مدير نيز باشد، زيرا معمولاً ارزيابي عملكرد مديران بر اساس عملكرد نسبي آنها و نه عمكرد مطلق انجام مي شود. (مرك117 و همكاران 1989)، بطور مستدل نشان دادند كه حسن شهرت مديران برتر با ناتواني ها و شكست هاي آن صنعت ارتباط ندارد، بلكه با عملكرد ضعيف شركتي در همان صنعت مرتبط است. چنين الگوهاي
رفتار توده وار، حكايت از آن دارد كه هر يك از مديران تقليد و متابعت از رفتار و اقدامات ديگر مديران را ترجيح مي دهند، به نحوي كه بطور كامل اطلاعات خصوصي خود را

دسته بندی : پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید