الگوریت م آنالی ز ش غلی HTA در تصوی ر 1 نش ان داده ش ده اس ت.
شناسایی خطا با استفاده از تکنیک TRACERپی ش از محاس به احتم ال ب روز خط ا، بای د ان واع خط ای انس انی را از نظــر چگونگــی رخــداد و علــل رخــداد آن بررســی نمــود تــا بتوانیــم امــکان کنتــرل را بــرای آنهــا فراهــم کنیــم. محاســبه احتمــال خطــای انســانی) HEP( بــه صــورت زیــر تعریــف مــی شــود] 01[.
)تعداد شانسهای بروز خطا(/ )تعداد خطاهای رخ داده( =HEPدســتیابی بــه اطاعــات واقعــی در خصــوص تعــداد خطاهــای رخ داده و تعــداد شــانس بــروز خطــا هــا بســیار ســخت یــا غیــر ممکــن اســت . بنابرایــن ضــروری اســت تــا عــاوه بــر شناســایی از روش کمــی ســازی خطــای انســانی) HEQ: Human ErrorQuantification( بــرای پیــش بینــی احتمــال خطــای انســانی اســتفاده شــود .یکــی از روش هــای پیــش بینــی خطــای انســانی روش TARACER اســت. در روش TRACER بــا اســتفاده از نظــر خبــرگان تمامــی بخــش هایــی از وظایــف یــک شــغل کــه م ی توان د خط ا پذی ر باش د را مش خص م ی گ ردد و س پس ب ا اس تفاده از نتای ج آم ار و اطاع ات ثب ت ش ده و موج ود در س ازمان فراوانــی خطاهــای رخ داده مشــخص مــی گــردد. در ایــن مرحلــه می زان ش اخص ” تع داد خط ا ه ای رخ داده” تعیی ن م ی گ ردد .س پس ب ا اس تفاده از رابط ه ارائ ه ش ده در ب الا ب ا توج ه ب ه نتای ج بدســت آمــده میــزان شــاخص HEP مشــخص مــی شــود] 01[.

تصویر 1: روند انجام تجزیه و تحلیل وظایف شغلی به روش HTA
محاســبه قابلیــت اطمینــان انســانی بــا اســتفاده از تکنیــک HEART
همانطــور کــه در قبــل ذکــر شــد، در ایــن مطالعــه بــرای ارزیابــی خطــای انســانی از تکنیــک HEARTاســتفاده گردیــد. روش HEART یک ی از بهتری ن روش ه ای ارزیاب ی می زان احتم ال ب روز خط ای انس انی در ی ک ش غل م ی باش د مراح ل اج رای تکنی ک HEART بــه قــرار ذیــل مــی باشــد] 11[:
مرحل ه 1- انتخ اب ن وع وظیف ه عموم ی) GT: Generic Task(: در ای ن مرحل ه ب ا اس تفاده از نتای ج بدس ت آم ده از روش TRACER احتمــال خطــای عمومــی) GEP: Generic Error Probability( ه ر وظیف ه شناس ایی ش ده ب ر اس اس روش HEP محاس به گردی د.
مرحلــه 2 – انتخــاب شــرایط بوجــود آورنــده خطــا) EPC: ErrorProducing Conditions(: ب ا اس تفاده از اطاع ات مربوط ه EPC ه ای کارب ردی ب رای وظای ف تعیی ن ش ده در مرحل ه 1، خط ای تح ت بررس ی تعیی ن خواه د ش د.
مرحل ه 3- ارزیاب ی نس بت تاثی ر)Proportion of Effect(: ب رای ه ر EPC انتخاب ی، ض روری اس ت ت ا نس بت تاثی ر آن تعیی ن ش ود ک ه ای ن فرآین د ش امل اختص اص ع ددی بی ن صف ر و ی ک ب رای نش ان دادن ق درت تاثی ر ه ر EPC م ی باش د .
مرحلــه 4– محاســباتCalculated Effect( CE(: از فرمــول ذیــل جه ت ارزیاب ی تاثی ر ه ر EPC اس تفاده م ی گ ردد:
Calculated Effect = (Max Effect -1) × (Proportion of
Effect – 1)
ای ن محاس به ب رای ه ر EPC تک رار م ی ش ود و س پس احتم ال خط ای انس انی ب ا اس تفاده از فرم ول زی ر محاس به م ی گ ردد.

=

=1

=

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

=1

DISC مدل
یک ی از عوام ل موث ر ب ر خط ای انسـانی، خصوصی ات ش خصیتی اف راد اس ت ک ه در رفتاره ای او نی ز م ی توان د تاثی ر گ ذار باش د .مدله ای رفت اری متع ددی ب رای تجزی ه و تحلی ل رفت ار س ازمانی ف رد وج ود دارن د. یک ی از ای ن روش ه ا DISC م ی باش د. ای ن روش ب رای اولی ن ب ار توس ط ش رکت توم اس اینترنش نال، در س ال 1970 پیش نهاد ش د] 12[. م دل مدیریت ی DISC راهکاری مناس ب ب رای بهب ود عملک رد س ازمان در جه ت ج ذب، حف ظ و نگه داری نیروه ای کارآم د و توس عه رهب ری در س ازمان میباش د. ای ن اب زار ب ه مدی ران س ازمان کم ک مینمای د ت ا بتوانن د رفت ار خ ود و س ایر اف راد را در م دت زمان ی بس یار کوت اه شناس ایی نم وده و ارتباط ات درون ســازمانی بیــن کارمنــدان و مدیــران را بهبــود بخشــند. ابــزار DISC گـزارشهـ ایی را ارائـ ه مینمـ اید ک ه نـ ه تنه ا رفتاره ای منحص ر ب ه ف رد ش خص را شناس ایی م ی نمای د، بلک ه وی را در تغیی ر رفتاره ای خ ود در ش رایط مختل ف ب ه گون های راهنمای ی میکنــد کــه در ارتبــاط بــا دیگــران بــه موفقیــت بیشــتری نایــل گ ردد] 12[. روش DISC ترکی ب اول چه ار کلم ه ک ه هرک دام یک ش خصیت را بی ان م ی کنن د، م ی باش د. در ای ن روش ش خصیت اف راد در چه ار بخ ش اصل ی طبق ه بن دی م ی گ ردد. ای ن چه ار بع د ش خصیتی عب ارت ب ود از: بع د تس ط) Dominance( ، بع د تاثیــر گــذاری) Influence( ، بعــد ثبــات) Steadiness( و بعــد وظیف ه شناس ی)Conscientious( ک ه ب ا ق رار گرفت ن ای ن ابع اد کن ار ه م ش خصیت اف راد مش خص م ی ش ود. ه ر بع د رفت اری ش امل خصوصی ات منحص ر ب ه ف ردی م ی باش د ک ه مدی ران ب ا شــناخت ایــن خصوصیــات مــی تواننــد پرســنل خــود را مــورد ش ناخت و کنت رل ق رار دهن د. ب رای س نجش ای ن ش خصیت ه ا پرسش نامه اس تانداری وج ود دارد ک ه در آن ب رای ه ر ش خصیت 42 س ئوال منظ ور ش ده اس ت. در ای ن پرسش نامه ب رای ه ر ش خصیت 100 امتی از در نظ ر گرفت ه م ی ش ود ک ه ب ا تکمی ل پرسش نامه DISC و تحلی ل پرسش نامه توس ط ن رم اف زار تحلی ل DISC امتیاز کس ب ش ده مش خص م ی ش ود. در تحلی ل ش خصیت ای ن منط ق وجــود دارد کــه در کل 2 بعــدی کــه امتیــاز بــالا تــری را نســبت بــه ســایر ابعــاد کســب نماینــد، بعــد غالــب شــخصیتی فــرد مــی باش د. قاب ل ذک ر اس ت ک ه در صورتیک ه ف ردی در یک ی از ابع اد دارای امتی از بالات ر از 50 ش ود ای ن ف رد ت ک بع دی محس وب م ی گ ردد. تم ام ابع اد ش خصیتی در ج دول 1 تعری ف ش ده اس ت. قابل ذک ر اس ت ک ه ای ن ابع اد ش خصیتی در صورتیک ه در دو بع د دارای امتی از بالای ی باش د ) بالات ر از 50( م ی توان د در ه م تلفی ق ش ده و شــخصیت هــای تلفیقــی ماننــد DS ،IS ،DI ،SC ،IC ،DC را ایج اد نمای د. م دل ش خصیت رفت اری DISC در دو بع د ذات ی و تطبی ق یافت ه ش خصیت نی روی انس انی را م ورد ارزیاب ی ق رار م ی دهــد] 21[.
روش کار
ای ن تحقی ق از ن وع مطالع ات توصیف ی – تحلیل ی گذش ته نگ ر ب وده ک ه در آن ب ر اس اس اطاع ات موج ود در یک ی از بزرگتری ن شــرکت هــای خــودرو ســازی بــه اجــرا در امــده اســت. در ایــن تحقی ق ب ه جم ع آوری اطاع ات حادث ه از خط وط تولی د ش رکت م ورد مطالع ه پرداخت ه ش ده اس ت. مراح ل انج ام ای ن تحقی ق در تصوی ر 2 نش ان داده ش ده اس ت. همانط ور ک ه در تصوی ر 2 مش خص اس ت در ق دم اول اطاع ات ح وادث جم ع آوری ش دهط ی دو س ال گذش ته) 1394-1392( و س پس در مرحل ه بع د ب هتجزی ه و تحلی ل آن م ی پردازی م. در مرحل ه بع د حوادث ی ک ه عللریش ه ای آن خط ای انس انی ب ود را تعیی ن گردی د. در مرحل ه بع د
جدول 1: شخصیت های تعریف شده در DISC
تعریف )خصوصیات( نماد نام شخصیت ردیف
بعد تسلط ذاتی )خودمحور ، رک ، پرجرات ، قوی و نافذ ، خطرپذیر ، ماجراجو ، مطمئن به خود ، اهل رقابت ، سریع الفکر( Dn Natural Dominance 1
بعد تاثیر گذاری ذاتی )شاد و سرزنده ,معاشرتی , قانع کننده, با حسن نیت, تاثیر گذار, دوست داشتنی, اجتماعی , بخشنده , باوقار( In Natural Influence 2
بعد ثبات ذاتی )صبور ، وفادار، آرام ، خشنود ، راحت، تودار ،سنجیده، خوش برخورد ،خونگرم( Sn Natural Steadiness 3
بعد وظیفه شناسی ذاتی )کمال گرا, دقیق, حقیقت جو , نظام مند , اداب دان ,دارای استانداردهای بالا ,تحلیل گر ,حساس , جاافتاده( Cn Natural Conscientious 4
بعد تسلط تطبیق یافته Da Adapted Dominance 5
بعد تاثیر گذاری تطبیق یافته Ia Adapted Influence 6
بعد ثبات تطبیق یافته Sa Adapted Steadiness 7
بعد وظیفه شناسی تطبیق یافته Ca Adapted Conscientious 8
لازم اســت شــخصیت فــرد حادثــه پذیــر مشــخص شــود و همچنیــن میــزان خطــا پذیــری فــرد مــورد بررســی قــرار گیــرد ب رای س نجش ش خصیت ف رد از روش ش خصیت شناس ی DISC اســتفاده شــده اســت کــه در آن بــا توزیــع پرسشــنامه تصمیــم گی ری ب ا رویک رد ش خصیت شناس ی DISC اق دام ب ه س نجش شــخصیت افــراد حادثــه دیــده شــد. همچنیــن بــرای ســنجش خطاپذیــری فــرد از مــدل HEARTاســتفاده شــد کــه در ایــن مرحلــه پرسشــنامه HEART تهیــه و پــس از آنالیــز شــغل و انجــام TRACER بــه منظــور تعییــن احتمــال خطــای عمومــی و در نهای ت تعیی ن می زان خطاپذی ری آن ف رد در ش غل تعری ف شــده گردیــد.

تصویر 2: مراحل انجام تحقیق
جدول 2: نتایج حاصل از روایی محتوایی
CVI CVR سئوال CVI CVR سئوال
0/84 0/992 Q13 0/82 0/991 Q1
0/82 0/991 Q14 0/82 0/991 Q2
0/81 0/992 Q15 0/83 0/992 Q3
0/82 0/993 Q16 0/82 0/991 Q4

0/84 0/993 Q17 0/83 0/993 Q5
0/81 0/992 Q18 0/83 0/993 Q6
0/81 0/993 Q19 0/81 0/991 Q7
0/80 0/991 Q20 0/81 0/991 Q8
0/84 0/995 Q21 0/84 0/994 Q9
0/84 0/994 Q22 0/82 0/991 Q10
0/83 0/995 Q23 0/84 0/995 Q11
0/81 0/991 Q24 0/84 0/994 Q12
داده ش ده اس ت. تع داد حج م نمون ه از طری ق رابط ه کوک ران محاس به ش د] 14[. در ای ن بخ ش تحقی ق تع داد نمون ه 6/03 بدس ت آم د ک ه ب ه منظ ور افزای ش دق ت تع داد نمون ه 35 نف ر در نظ ر گرفت ه ش د. کل جامع ه م ورد مطالع ه )کارگ ران خ ط مونت اژ( ب وده ک ه از ای ن تع داد 98 نف ر بعن وان جامع ه آم اری در نظرگرفت ه ش د) .35 م ورد بعن وان نمون ه ک ه اف راد حادث ه دی ده ب وده و 63 م ورد بعن وان نمون ه شـاهد کـه اف رادی ک ه حادث ه نداش ته ول ی در آن واح د مش غوا کار ب وده ان د، انتخ اب ش د.(
در بخ ش بع دی مراح ل م دل قابلی ت اطمین ان انس انی HEART اج را گردی د. در ای ن مرحل ه در ق دم اول ش رایط بوج ود آورن ده خط ا مطاب ق ج دول 3 تعری ف گردی د.
جدول 3: شرایط بوجود آورنده خطا )EPC(
A شرایط بوجود آورنده خطا )EPC( ردیف
11 کمبود زمان در دسترس برای شناسایی و اصاح خطا 1
8 نبود ابزار و عوامل روشن و واضح شکست یک اقدام برنامه ریزی شده 2
6 بار کاری زیاد 3
5 ابهام در استانداردها و دستوالعمل های عملکردی 4
4 بازخورد ضعیف از وظیفه انجام شده 5
3 تستو بازبینی کم یا غیر مستقل کار خروجی 6
2,5 تعارض بین اهداف جاری و بلند مدت 7
2 عدم تناسب بین آموزش های ارائه شده به شاغل و نیاز های آموزشی شغل و وظایفی که فرد با آن درگیر می باشد. 8
1,6 تخصیصغیر شفاف وظایف و مسئولیت ها 9
1,4 نبود یا کاهش مفهوم ذاتی در وظیفه شغلی 10
1,3 استرس بالا 11
1,2 کاهش روحیه و انگیزه نیروی کار 12
1,15 محیط کاری نا مناسب 13
1,1 14خستگی
ب ه منظ ور تعیی ن ارتب اط بی ن ش خصیت و خطاپذی ری ف رد و حادثــه نیــاز بــه نمونــه هــای شــاهد بــود کــه در ایــن مرحلــه مطابــق بــا نظــر خبــره و متخصــص آمــار تعــدادی از افــراد را بعن وان نمون ه ش اهد از هم ان بخ ش ک ه دچ ار حادث ه نش ده انــد، بصــورت تصادفــی جهــت انجــام تســت شــخصیت شناســی DISCانتخــاب گردیــد. در قــدم آخــر بــا بــکار گیــری از روش آم اری 2X و ب ا اس تفاده از ن رم اف زار SPSS ویرای ش 15 رابط ه بی ن ش خصیت و قابلی ت اطمین ان انس انی م ورد بررس ی ق رار گرفــت. بطوریکــه در ایــن مرحلــه ارتبــاط بیــن شــخصیت بــر خط ای انس انی و ب روز ح وادث م ورد تحلی ل ق رار گرف ت. در ف از اج را در گام اول ب ه جم ع آوری اطاع ات در خص وص ح وادث ایج اد ش ده پرداختی م. در ای ن مرحل ه ب ا اس تفاده از اطاع ات ثب ت ش ده در ش رکت و ف رم ه ای ح وادث موج ود اق دام ب ه تحلی ل ح وادث ش ده و حوادث ی ک ه دارای ریش ه ه ای انس انی ب وده را مش خص نمودی م. در ای ن مرحل ه از گ زارش ه ای تحلیل ســازمان و خبــره هــا کــه دارای تخصــص HSE بــوده و حداقــل 5 ســال ســابقه در صنعــت خــودرو ســازی را داشــته اســتفاده گردیــد] 13[. در گام دوم بــا اســتفاده از پرسشــنامه اســتاندارد شــخصیت رفتــاری DISC )کــه شــامل 24 ســوال مــی باشــد( ش خصیت اف راد م ورد مطالع ه، م ورد ارزیاب ی ق رار گرف ت. قاب ل ذک ر اس ت ک ه روای ی ای ن پرسش نامه توس ط اجم اع خب رگان مــورد تاییــد قــرار گرفتــه و پایایــی آن از طریــق ضریــب الفــای کرونب اخ) 73/0=α( م ورد تایی د ق رار گرفـت. روای ی محتوای ی پرسش نامه نیـز م ورد تایی د ق رار گرف ت ک ه نتای ج حاص ل از محاس به CVIو CVR ه ر س ئوال محاس به گردی د ک ه نتای ج حاصــل از روایــی محتوایــی پرسشــنامه هــا در جــدول 2 نشــان همانط ور ک ه در ج دول 3 مش خص اس ت ش رایط بوج ود آورن ده خطــر شــامل 14 مــورد اســت. در ایــن مرحلــه ضریــب نســبت تاثی ر هــر کــدام از شــرایط بوجــود آورنــده خطــا) EPC( تعییــن گردی د ک ه در ای ن مرحل ه از اجم اع خب رگان ک ه ش امل مدی ران و متخصصــان حــوزه HSE بــوده اســت اســتفاده شــد. نتایــج آن در ج دول 3 نش ان داده ش ده اس ت. قاب ل ذک ر اس ت ک ه خب ره های ی ک ه در ای ن بخ ش اس تفاده ش ده اس ت ش امل 7 نف ر ب وده ک ه همگ ی دارای م درک تحصیل ی لیس انس ب ه ب الا و حداق ل 5 س ال س ابقه کار در صنع ت م ورد بررس ی و دارای پس ت س ازمانی حداقـل “سرپرس ت واح د” ب وده اس ت. در بخ ش دیگ ر تحقی ق جهــت تعییــن شــخصیت افــراد مــورد مطالعــه از روش DISC اس تفاده ش ده اس ت. در ای ن مرحل ه پرسش نامه بی ن 98 نف ر از اف راد م ورد بررس ی توزی ع گردی د و پ س از تکمی ل پرشس نامه جهــت آنالیــز از نــرم افــزار WILEY DISC Classic SystemSoftware شــخصیت فــرد مــورد ارزیابــی قــرار گرفتــه اســت. درمرحل ه آخ ر رابط ه قابلی ت اطمین ان انس انی و تک رار ب روز حادث هو ش خصیت ف ردی را ب ا اس تفاده از روش Tstudent و ب رای آزم ونارتب اط بی ن ش خصیت ف رد و حادث ه پذی ری ب ا اس تفاده از آزم ون2Chi-Square ( X( مــورد تحلیــل قــرار گرفــت و بــا اســتفاده از آنه ا ب ه فرضی ه ه ای زی ر پاس خ داده ش ده اس ت:
بی ن ابع اد مختل ف ش خصیت رفت اری و خط ای انس انی ارتب اط معن اداری وج ود ن دارد.
در ابع اد مختل ف ش خصیت رفت اری از نظ ر تع داد ح وادث اخت اف معن اداری وجود ن دارد.
بی ن قابلی ت اطمین ان انس انی و ش خصیت ف ردی ارتب اط معناداری وجود نــدارد.
یافته ها
ای ن مطالع ه در یک ی از بزرگتری ن صنای ع خودروس ازی در کش ور ایــران انجــام گرفــت کــه مشــخصات دموگرافــی جامعــه مــورد مطالع ه در ج دول 4 نش ان داده ش ده اس ت. نتای ج بدس ت آورده ش ده از تحلی ل پرسش نامه روش رویک رد رفت اری DISC در حال ت ذات ی
و در ج دول 5 و در حال ت تطبی ق یافت ه در ج دول 6 نش ان داده ش ده اس ت. همانط ور ک ه در ج داول 5 و 6 مش خص اس ت .
جدول 4: مشخصات دموگرافی جامعه مورد مطالعه
درصد فراوانی شاخص
سن
44/9 44 کمتر از 30 سال
43/9 43 بین 30 تا 40 سال
11/2 11 بالای 40
100 98 مجموع
دفعات حادثه
60 21 یکبار
40 14 بیشتر از یکبار
100 35 مجموع
حادثه
35/7 35 حادثه دیده
64/3 63 حادثه ندیده
100 مجموع98
ج دول 5: می زان متوس ط ح وادث در گروهه ای مختل ف ش خصیتی در حال ت ذات ی
نتایج تحلیل ذاتی
SCICISDCDSDICSIDمدل/نوع
حادثه دیده21126326210
حادثه ندیده220082106825
ج دول 6: می زان متوس ط ح وادث در گروهه ای مختل ف ش خصیتی در حال ت تطبی ق یافت ه
نتایج تحلیل تطبیق یافته
SCICISDCDSDICSIDمدل/نوع
حادثه دیده21118259811

  • 1

پاسخ دهید